Home > Over ons > Nieuws normaal groot extra groot  

Trotse Dr. Loes van Aken verdient felicitaties!
 Publicatie datum: maandag 15 mei 2017

promotieLoesvanAken.jpg

Op 12 mei jongstleden verdedigde Loes van Aken, gz-psycholoog in opleiding bij Vincent van Gogh, met veel succes haar proefschrift over de relatie tussen executieve stoornissen en intelligentie en de implicaties daarvan voor de diagnostiek en behandeling van complexe neuropsychiatrische stoornissen. Uit handen van haar promotor prof. Jos Egger ontving ze daarna de rode koker met daarin de doctorsbul.



Titel van het proefschrift is: “The relationship between intelligence and executive function, understanding theory in clinical practice

Doel van Loes haar proefschrift is om meer inzicht te krijgen in de relatie tussen executief functioneren (EF) en intelligentie, in het bijzonder het Cattell-Horn-Carroll (CHC) model van intelligentie. Het executief functioneren (EF) is een begrip dat veel gebruikt wordt binnen de neuropsychologische praktijk en verwijst naar verschillende cognitieve vaardigheden zoals het plannen, monitoren, aanpassen en inhiberen van gedrag. Deze vaardigheden hangen samen met, maar zijn ook te onderscheiden van intelligentie.

Binnen de theorievorming over intelligentie is het CHC-model een van de meest invloedrijke theorieën. Dit model onderscheidt verschillende vormen van intelligentie zoals gekristalliseerde kennis en vloeiende capaciteiten, maar EF wordt hierin niet expliciet beschreven. Dit is opmerkelijk, omdat EF binnen de neuropsychologische praktijk een belangrijke plaats heeft en beide benaderingen conceptueel overlap vertonen binnen het domein van de cognitieve vaardigheden.

Artikel gepubliceerd in Vox, het onafhankelijk magazine van de Radboud Universiteit (27/04/2017):
IQ-tests worden veel gebruikt bij het vaststellen van diagnoses, maar meten lang niet alles wat ze zouden moeten meten, aldus psychologe Loes van Aken. Loes pleit voor meer aandacht voor het denkproces.

Stel, je krijgt tijdens een IQ-test de opdracht om met verschillende blokjes een figuur na te maken. Je schuift de blokjes in elkaar, maar opeens wordt duidelijk dat de aanpak niet goed is. Je begint opnieuw en lost de puzzel vervolgens in één keer op.

‘Je zou zeggen dat die proefpersoon de test vrij goed heeft gedaan, maar er komt in dit geval toch een lage score uit, omdat aan het begin veel tijd verloren is gegaan’, zegt psychologe Loes van Aken, die op de Radboud Universiteit onderzoek doet naar intelligentie. ‘De score kan in dit geval net zo laag zijn als iemand die aan het begin al helemaal vastloopt.’

Intelligentie
Het typeert volgens Van Aken dat taken uit een IQ-test lang niet alles meten wat ze zouden moeten meten. Net als bij veel andere IQ-tests is er volgens de onderzoeker in dit voorbeeld te veel focus op de eindscore, maar te weinig op de zogeheten ‘executieve functies’. ‘Hierbij gaat het om de stappen die iemand in zijn brein maakt om tot een juiste oplossing te komen. De IQ-tests zoals die nu gebruikt worden, zeggen daar weinig tot niets over. Terwijl dat juist een belangrijk onderdeel is van het intelligentieniveau. Een IQ-score zegt dus niet alles over de intelligentie van een persoon.’

Voor haar promotieonderzoek onderzocht Van Aken theorieën en eerdere studies over intelligentie en koppelde die aan de bestaande IQ-tests. Die tests worden, zo vertelt Van Aken, dagelijks gebruikt in onderzoek bij psychiatrische patiënten en bijvoorbeeld bij mensen met een depressie.

Denkvermogen
‘Iemand die een test gewoon niet begrijpt en iemand die heel impulsief is en dus wat langer over een test doet, zouden nu op dezelfde uitkomst kunnen uitkomen. Het heeft natuurlijk gevolgen als voor beide personen dezelfde behandeling wordt geadviseerd, terwijl hun intelligentie veel van elkaar verschilt’, zegt Van Aken. ‘Begrijp me niet verkeerd: de IQ-test is nog steeds het beste dat we hebben om intelligentie te meten. Maar we zouden er geen genoegen mee moeten nemen.’

De psychologe pleit verder voor meer aandacht voor het denkproces bij het opstellen van een diagnose en het advies voor behandeling. ‘Een diagnose stelt nu vaak alleen een classificatie van het gedrag vast, bijvoorbeeld een depressie. Ik zou graag zien dat daar een functionele omschrijving van het denkvermogen bij komt, zodat dat meegenomen kan worden bij de keuze voor een behandeling voor een patiënt.’
 

Foto: geheel links prof. Jos Egger en Loes van Aken

Overig nieuws
 Een bekroning op onze topklinische zorg!
 Samenwerking 'Doen wat ertoe doet'
 Bezinningsplek op tv bij 'Geloof en een Hoop Liefdeí
 Vincent van Gogh wint Gastvrijheidszorg Award 2017!
 GGZ Nederland: ĎMinder regelgekte meer zorgí
 Opening bezinningsplek 'De Rots'
 Mieke Konings wint Theod Oor 2017!
 Verminder opvoedstress door aandachtig opvoeden
 Aftrap Breinweek met symposium: Niet praten maar doen!
 Verwenmiddagen zeer geslaagd
Zoeken
Nieuws categorieën
Volg Vincent van Gogh op Twitter...
  Print deze pagina   Naar boven